Onzindelijkheid en sproeien: waarom je kat naast de bak plast

Eerst medisch, dan gedrag

Een kat die buiten de bak plast, doet dat niet uit wraak. De eerste stap is altijd een bezoek aan de dierenarts. Blaasontsteking, blaasgruis, nierproblemen, suikerziekte en pijn bij het in- en uitstappen door artrose geven allemaal hetzelfde beeld. Een kat die pijn heeft bij het plassen, legt dat verband met de bak en gaat de bak mijden. Pas als we lichamelijke oorzaken hebben uitgesloten, kijken we naar de omgeving.

Twee verschillende dingen

Het helpt om te kijken hoe je kat het doet. Bij onzindelijkheid hurkt de kat en maakt een plas op een horizontaal vlak, vaak op zacht materiaal: een kleed, de bank, de was op de grond. Bij sproeien staat de kat rechtop, trilt met de staart en spuit een kleine hoeveelheid tegen een verticaal vlak, zoals een muur, gordijn of tas. Sproeien is communicatie, geen toiletgedrag, en komt zowel bij katers als bij poezen voor. Ook gecastreerde katten kunnen sproeien, al gebeurt het dan minder.

De kattenbak zelf

Veel problemen zitten in details. Reken op een bak per kat plus een extra, verspreid over het huis en niet allemaal naast elkaar. Zet ze op een rustige plek, niet naast de wasmachine, niet in een doodlopend hoekje en niet naast de voer- en waterbak. Een bak mag flink groot zijn: ruim anderhalf keer de lengte van je kat. Veel katten hebben een voorkeur voor een open bak met fijne, zandachtige korrel zonder sterke geur. Schep minstens een keer per dag uit en maak de bak regelmatig schoon met water en een mild middel, zonder ammoniak of sterke luchtjes.

Stress en spanning

Sproeien en onzindelijkheid nemen toe als een kat zich onzeker voelt. Denk aan een verhuizing, een verbouwing, een nieuwe kat of baby in huis, of een vreemde kat die buiten voor het raam staat. Bij meerdere katten in huis speelt vaak dat een kat de ander subtiel blokkeert op weg naar de bak. Verdeel dan de belangrijke plekken: voer, water, bakken, slaapplaatsen en hoogte, zodat elke kat alles kan bereiken zonder de ander tegen te komen.

Schoonmaken en niet straffen

Maak plekken schoon met een enzymatische reiniger; gewone schoonmaakmiddelen laten geuren achter die je kat uitnodigen om terug te komen. Gebruik geen ammoniakhoudende producten, want die ruiken naar urine. Straffen, met de neus ergens in duwen of wegjagen werkt averechts: je kat wordt er banger van en de spanning die het probleem veroorzaakt neemt toe.

Aanpak met een plan

Houd een paar dagen bij waar, wanneer en hoe het gebeurt en neem dat mee naar de afspraak. Vaak is er meer dan een oorzaak en werkt alleen een combinatie van medische behandeling, betere bakken en minder spanning. Heb geduld, want gewoontes slijten langzaam. Lukt het niet, dan kunnen we meedenken over verdere begeleiding.

Dit is voorlichting van Dierenkliniek Zorg, geen diagnose. Twijfel je over je dier? Bel 0203693101 of maak een afspraak.

Lees ook